ವಿಮರ್‍ಸೊ, ಕವಿತಾ ಪಾರ್‍ಕಿತಾ ಆನಿ ಕವಿಂಕ್ ವೊಳ್ಕತಾ!

ವಿಮರ್‍ಸೊ, ಕವಿತಾ ಪಾರ್‍ಕಿತಾ ಆನಿ ಕವಿಂಕ್ ವೊಳ್ಕತಾ!

ಮೆಲ್ವಿನ್ ರೊಡ್ರಿಗಸ್, ಕೊಂಕ್ಣಿ ಕವಿತಾಶೆತಾಂತ್ ಆತಾಂಚಾ ಉಂಚ್ಲ್ಯಾ ಕವಿಂ ಪಯ್ಕಿಂತ್ಲೊ ನಾಂವ್ ವೆಲ್ಲೊ ಕವಿ, ವಿಮರ್ಶಕ್, ಕಾಣ್ಯೆಗಾರ್, ಅಂಕಣ್‌ಕಾರ್ ತಶೆಂಚ್ ಏಕ್ ಪ್ರಭುದ್ದ್ ಚಿಂತ್ಪಿ. ’ಕವಿತಾ ಟ್ರಸ್ಟ್’ ಹಾಚೊ ಘಡ್ಣಾರ್ ತಶೆಂಚ್ ಕವಿತಾ.ಕೊಮ್ ಹಾಚೊ ಸಂಪಾದಕ್. ಅಂತರ್‌ಜಾಳಿಂಚೆರ್ ಕೊಂಕ್ಣಿ ಕವಿತಾಂಚಾ ವ್ಹೊಳಿಚಿ ಸುರ್ವಾತ್ ಕೆಲ್ಲೊ. ಕುವೆಯ್ಟಾಂತ್ ’ದಾಯ್ಜ್’ ಪಂಗ್ಡಾನ್ ಚಲವ್ನ್ ವರ್ಚಾ ಕವಿತಾಪಾಠ್ ಕಾಮಾಸಾಳಾವಿಶಿಂ ಅಪ್ಲೆ ವಿಚಾರ್ ಅಶೆ ವೆಕ್ತ್ ಕರ್ತಾ. [ಕವಿತಾಪಾಠ್ ಪುಸ್ತಕಾಂತ್ಲೆಂ ಪ್ರಸ್ತಾವನ್]

ಮೆಲ್ವಿನ್ ರೊಡ್ರಿಗಸ್

ಸುರು ಕರ್‍ಚ್ಯಾ ಆದಿಂ ಜ್ಯಾಝ್ ಸಂಗೀತಾಚೊ ಉಸ್ತಾದ್ ಲುಯೀಸ್ ಆರ್ಮ್‌ಸ್ಟ್ರೊಂಗಾಲಾಗಿಂ ಎಕ್ಲ್ಯಾನ್ ಏಕ್‌ಪಾವ್ಟಿಂ ವಿಚಾರ್‍ಲೆಂ ಖಂಯ್- "What is Jazz?" ಮ್ಹಣೊನ್. ತವಳ್ ತಾಣೆ ದಿಲ್ಲಿ ಜಾಪ್ ಕಿತೆಂ ಜಾಣಾಂತ್? "Man, if you gotta ask, you'll never know".

ಕವಿತೆವಿಶಿಂ ಆಮಿ ವಿವರಣ್ ಜಾಣಾ ಜಾಂವ್ಕ್ ಸುರು ಕೆಲೆಂ ತರ್ ಆಮ್ಚೀಯ್ ಗತ್ ಅಸಲಿಚ್ ಜಾತಾ ಮ್ಹಳ್ಳ್ಯಾಕ್ ದೋನ್ ಉತ್ರಾಂ ನಾಂತ್.

ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಕವಿ ರೊಬರ್‍ಟ್ ಫ್ರೊಸ್ಟಾಲಾಗಿಂ ಎಕ್ಲ್ಯಾನ್ ಏಕ್‌ಪಾವ್ಟಿಂ ಅಶೆಂ ಸವಾಲ್ ಕೆಲೆಂ ಖಂಯ್ "What is Poetry?". ತವಳ್ ತಾಣೆ ದಿಲ್ಲಿ ಜಾಪ್ ಅಶಿ ಆಸ್‌ಲ್ಲಿ. "Poetry is a kind of thing Poets write". ವಿಚಾರ್‌ಲ್ಲ್ಯಾಚ್ಯಾ ಸವಾಲಾಕ್ ರೊಬರ್‍ಟ್ ಫ್ರೊಸ್ಟಾಲಾಗಿಂ ಜಾಪ್ ನಾತ್‌ಲ್ಲಿ ಮ್ಹಣ್ ನ್ಹಯ್. ಆಸ್‌ಲ್ಲಿ. ತಾಕಾ ಮ್ಹಣ್ಯೆತೆಂ: "Poetry is a rhythmical composition of words expressing an attitude, designed to surprise and delight, and to arouse an emotional response"

ಅಸಲಿ ಜಾಪ್ ತಾಣೆ ದಿಲ್ಲಿ ತರ್ ಆಯ್ಕಲ್ಲೊ ಮನೀಸ್ ಸಮ್ಜಲೆಂ ಮ್ಹಣ್ಚ್ಯಾ ಜಿನ್ಸಾರ್ ಕದೆಲಾಕ್ ವೊಣ್ಕೊನ್ ಬಸ್ತೊ ಆನಿ ತಾಕಾ ಸಾಸ್ಣಾಚ್ಯಾ ಸಾಸ್ಣಾಕ್ ಕವಿತಾ ಮ್ಹಳ್ಯಾರ್ ತ್ಯಾ ದೋನ್ ಇನ್‌ವಾಯ್ಟಡ್ ಕೊಮಾಂ ಭಿತರ್‌ಚ್ ಉರ್‍ತಿ.

ಕವಿತಾ ಕಿತ್ಯಾಕ್ ಜಾಯ್? 

ಕವಿತಾ ಕಿತ್ಯಾಕ್ ಜಾಯ್ ಮ್ಹಣ್ ವಿಚಾರ್‍ಚೇಯ್ ಆಸಾತ್. ಕವಿತಾ ಶಿಕ್ಚಿ ಮ್ಹಳ್ಯಾರ್ ಸಾಯನ್ಸ್ ಲ್ಯಾಬಾಂತ್ ಎಕಾ ಪಾರ್‍ವ್ಯಾಚೆಂ ಪೋಟ್ ಚಿರ್‍ಚ್ಯಾ ತಿತ್ಲೆಂ ಕ್ರೂರ್ ಮ್ಹಣ್ ಚಿಂತಲೇಯ್ ಆಸಾತ್. ಪುಣ್ ತಾಂಕಾಂ ಮ್ಹಜಿ ಜಾಪ್ ಇತ್ಲಿಚ್. ಏಕ್‌ಪಾವ್ಟಿಂ ತುಂವೆಂ ಪಾರ್‍ವ್ಯಾಚೆಂ ಪೋಟ್ ಶಿಂದ್ಲೆಂ, ತ್ಯಾಉಪ್ರಾಂತ್ ತೊ ಪಾರ್‍ವೊ ಘಾಣುಂಕ್ ಸುರು ಜಾತಾ ಆನಿ ತುಂವೆಂ ತಾಕಾ ಉಡಯ್ಜೆ ಪಡ್ತಾ. ಕವಿತಾ ತಶಿ ನ್ಹಯ್, ತುಂವೆಂ ತಿ ಕಿತ್ಲಿ ಶಿಂದ್ಲಿ, ಕಿತ್ಲಿ ವಿಸ್ಕಳಾಯ್ಲಿ ತಿತ್ಲೊ ತಾಚೊ ಸುವಾದ್ ಚಡ್ತಾ ಆನಿ ತಿ ಎಕ್ಲ್ಯಾಚ್ಯಾ ಕಾಳ್ಜಾಂತ್ ಆನಿ ಮನಾಂತ್ ಘೊಂಟೆರ್ ಬಾಂಧುನ್ ಬಸ್ತಾ ಆನಿ ಜಿವಿತಾಚ್ಯಾ ಪಾಂವ್ಡ್ಯಾಪಾಂವ್ಡ್ಯಾರ್ ಸುಕಾಸಂತೊಸಾಚೊ ಸಾಗು ಪಿಯೆಂವ್ಕ್ ದಿತಾ.

ಕವಿತಾ ಸಮ್ಜೊಂಕ್ ಸುರು ಕೆಲ್ಲ್ಯಾಂಕ್, ಶಿಕೊಂಕ್ ಸುರು ಕೆಲ್ಲ್ಯಾಂಕ್ ಮೆಳ್ಚೆಂ ಸುಖ್ ಹೆಂ ತರ್, ಕವಿತಾ ಬರಯ್ತಲ್ಯಾಂಕ್ ಮೆಳ್ಚೆಂ ಸುಖ್ ಕಿತ್ಲೆಂ ಮ್ಹಣ್ ಕವಿನಿಂಚ್ ಸಾಂಗಜೆ. ಸಾಡೆತೀನ್ ವರ್‍ಸಾಂಕ್ ಜಯ್ಲಾಚಿ ಶಿಕ್ಶಾ ಜಾಲ್ಲ್ಯಾ ಸೋವಿಯತ್ ಕವಯಿತ್ರಿ ಐರಿನಾ ರತುಶಿನ್‌ಸ್ಕಾಯಾಕ್ ಮ್ಹಯ್ನ್ಯಾಕ್ ದೋನ್ ಪಾವ್ಟಿಂ ಮಾತ್ರ್ ಕಾಗ್ದಾಂ ಬರಂವ್ಚೆಖಾತೀರ್ - ಆಪ್ಲ್ಯಾ ಘೊವಾಕ್ ಆನಿ ಆವಯ್ ಬಾಪಾಯ್ಕ್- ಪೆನ್ಸಿಲ್ ಆನಿ ಕಾಗದ್ ಮೆಳ್ತಾಲೆಂ. ಕಾಗದ್ ಸೊಡ್ನ್ ದುಸ್ರೆಂ ಕಿತೇಂಯ್ ಬರಂವ್ಚೊ ಆವ್ಕಾಸ್ ತಾಕಾ ನಾತ್‌ಲ್ಲೊ. ತಿತ್ಲಿ ಬಂಧಡ್ ಆಸೊನ್‌ಯ್ ಐರಿನಾನ್ ದೊನ್ಶಾಂ ವಯ್ರ್ ಕವಿತಾ ಬರಯ್ಲ್ಯೊ. ಆನಿ ಕಶ್ಯೊ ಬರಯ್ಲ್ಯೊ ಜಾಣಾಂತ್? ಜಳ್‌ಲ್ಲಿ ಕಾಡಿ ಸಾಬಾಚ್ಯಾ ಬಾರಾಭಿತರ್ ರಿಗವ್ನ್ ವೊಣ್ತಿಂಚೆರ್ ತೆಂ ಬರಯ್ತಾಲೆಂ. ತಶೆಂ ಬರಯಿಲ್ಲಿ ಕವಿತಾ ಮನಾಂತ್ ಉರ್‍ತಾ ಪಾಸುನ್ ತೆಮ್ ವಾಚ್ತಾಲೆಂ ಆನಿ ವಾಚ್ತಾಲೆಂ. ಏಕ್ ಪಾವ್ಟಿಂ ಮತಿಂತ್ ರೊಂಬ್ಲಿ ಮ್ಹಣ್ತಚ್ ದೋನ್‌ಯ್ ಹಾತಾಂನಿ ಬರಯಿಲ್ಲೆಂ ಪುಸುನ್ ಕಾಡ್ತಾಲೆಂ. ಅಶೆಂ ತಾಣೆ ದೊನ್ಶಿಂ ಕವಿತಾ ಮನಾಂತ್‌ಚ್ ಬರವ್ನ್ ದವರ್‍ಲ್ಯೊ.

ಕವಿತಾ ಮ್ಹಳ್ಯಾರ್ ಕಿತೆಂ? 

ಸೊಂಪ್ಯಾ ಉತ್ರಾಂನಿ ಕವಿತೆಚೆಂ ವಿವರಣ್ ಅಶೆಂ ದಿವ್ಯೆತಾ.

ತಾರ್‍ಲ್ಯಾಂಚಿ ಕಡಿ ಮಾತ್ಯೆಚ್ಯಾ ಕುಂಡ್ಲ್ಯಾಂತ್ ಆಟಂವ್ಕ್ ಸೊಡುನ್ ದುಸ್ರ್ಯಾದಿಸಾ, ತಿಸ್ರ್ಯಾದಿಸಾ ಖೊಳಾಚ್ಯಾ ಆಂಬ್ಯಾಸಾಂಗಾತಾ ಪೆಜೆಕ್ ತೊಂಡ್ಲಾಂವ್ಕ್ ದಿಲಿ ತರ್ ತಾಚಿ ರೂಚ್ ವಿಶೇಸ್ ಆಸ್ತಾ.

ತೆಚ್ ಪರಿ ಏಕ್ ಕಥಾ ಮನಾಚೆ ಮೊಡ್ಕೆಂತ್ ಶಿಜೊನ್, ಆಟೊನ್, ಆಟಟೀತ್ ಜಾವ್ನ್ ವಿರ್‍ಗಳ್ತಾನಾ, ವಿರ್‍ತಾನಾ ಯಾ ಇರ್‍ತಾನಾ ಥಂಯ್ಸರ್ ಏಕ್ ಕವಿತಾ ಕಿರ್‍ಲತಾ, ಆಂಕ್ರೆತಾ, ಪಾಲೆತಾ ಆನಿ ಫುಲ್ತಾ.

ಕತೆಚೆಂ ವಿರ್‍ಗಳಾಯಿಲ್ಲೆಂ ರೂಪ್‌ಚ್ ಕವಿತಾ! 

ಕವಿ ಮಹಾಶಯ್ ದೆ. ಚಾಫ್ರಾ ದೆಕೊಸ್ತಾನ್ ಸಾಂಗ್‌ಲ್ಲೆಬರಿ ಏಕ್ ಉಂಚ್ಲೊ ವಿಶಯ್ ಬೋವ್ ಆಪುರ್‌ಬಾಯೆಚ್ಯಾ ಉತ್ರಾಂನಿ ಸಾಂಗ್ಚಿ ಕಲಾ ಕವಿತೆಂತ್ ಆಟಾಪ್ಲ್ಯಾ.

ಕವಿತಾ ಉಂಚ್ಲೊ ವಿಶಯ್ ಆಟಾಪ್ತಾ. ಸಾದೊ ನ್ಹಯ್. ’ಸೊಂಶ್ಯಾಚೆ ಕಾನ್’ ಪುಸ್ತಕಾಂತ್ ’ಪೊಪಾಯೊ’ ಕವಿತೆಚಿ (ಪಾನ್ 74) ಪಯ್ಲಿ ವೋಳ್ ಪಳೆಯಾ:

"ಎಕ್ಯೆ ಪೊಪಾಯೆಕ್ 

ಶೆಂಭರ್ ಬಿಯೊ 

ಸಗ್ಳ್ಯೊ ಜರ್‌ಯ್ ಕಿರ್‍ಲಲ್ಯೊ 

ದೆಖ್ತಾಂ ತಿಂಗಾ ಮಾತ್ಯಾಕ್ ಲಾಗೊ 

ಪೊಪಾಯೊಚ್ ಪೊಪಾಯೊ 

ವೊಂಟಾಂಕ್ ಲಾಗೊ, 

ಗಾಲಾಂಕ್ ಲಾಗೊ 

ಪೊಪಾಯೊಚ್ ಪೊಪಾಯೊ......" 

ಪೊಪಾಯೆಚ್ಯೊ ಶೆಂಭರ್ ಬಿಯೊ ಏಕ್ ಸಾದೊ ವಿಶಯ್. ಪುಣ್ ತ್ಯೊ ಶೆಂಭರ್ ಬಿಯೊ ಪುರಾಯ್ ಕಿರ್‍ಲಲ್ಯೊ ತರ್ ಜಾವ್ಯೆತ್ ಜಾಲ್ಲೊ ಪೊಪಾಯೆಂಚೊ ಸಂಸಾರ್ ಏಕ್ ಉಂಚ್ಲೊ ವಿಶಯ್. ತ್ಯಾದೆಕುನ್ ಕವಿನ್, ಸಾದ್ಯಾ ಮನ್ಶಾಚ್ಯಾ ಚಿಂತ್ಪಾಚ್ಯಾಕ್‌ಯ್ ಏಕ್ ಮೆಟ್ ಮುಕಾರ್ ಆಸಜೆ ಪಡ್ತಾ.

ಕವಿತಾ ಆಪುರ್‌ಬಾಯೆಚ್ಯಾ ಉತ್ರಾಂನಿ ನೆಟಯಿಲ್ಲಿ ಆಸಜೆ ಪಡ್ತಾ. ತಾಳ್, ಪ್ರಾಸ್, ಅಲಂಕಾರ್ ಆಸ್ಲ್ಯಾರ್ ಹೆ ಆಪುರ್‌ಬಾಯೆಚೆ ರಂಗ್ ಆನಿಕ್‌ಯ್ ಚಡ್ತಾತ್.

ವಿಸ್ಕಳಾವ್ಣಿ, ವಿಮರ್‍ಸೊ, ಖೊಡ್ ಇತ್ಯಾದಿ 

ವಿಮರ್‍ಸೊ, ಖೊಡ್, ವಿಸ್ಕಳಾವ್ಣಿ -ಹೆ ಪುರಾಯ್ ಸಬ್ದ್ ಚಡುಣೆ ಏಕ್‌ಚ್ ಅರ್ಥ್ ದಿಂವ್ಚ್ಯಾ ಕುಟ್ಮಾಚೆ. ಹ್ಯಾ ಸಬ್ದಾಂಚ್ಯಾ ಅರ್ಥಾಂ ಮಧೆಂ ವೋಂಯ್ ಘಾಲುಂಕ್ ಯಾ ಗೀಟ್ ವೊಡುಂಕ್ ಕಷ್ಟ್. ಹ್ಯಾ ಸಗ್ಳ್ಯಾ ಸಬ್ದಾಂಚೊ ಮುಳಾವೊ ಅರ್ಥ್‌ಚ್ ’ಸಮ್ಜೊನ್ ಘೆಂವ್ಚೊ’ ಮ್ಹಣ್ ಜಾತಾ. ಹ್ಯಾ ಸಮ್ಜೊನ್ ಘೆಂವ್ಚೆ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆವರ್‍ವಿಂ ಗೊಂದೊಳಾಂತ್ ಸಾಂಪ್ಡಲ್ಲ್ಯಾ ವಾಚ್ಪ್ಯಾಕ್ ಆಪ್ಣೆಂ ವಾಚ್‌ಲ್ಲೆಂ ಸಾಹಿತ್ಯ್ ಸಮ್ಜೊನ್ ಘೆಂವ್ಕ್ ಸಲೀಸ್ ಜಾತಾ. ತಿತ್ಲೆಂ ಮಾತ್ರ್ ನ್ಹಯ್ ತಸಲಿ ಏಕ್ ಸಮ್ಜಣಿ ಸಾಹಿತ್ಯಾಥಂಯ್ ವಾಚ್ಪ್ಯಾಚೆ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಚೆ ಚಾಲಿಕ್ ನವಿಚ್ ದಿಶಾ ದಿತಾ. ಹ್ಯಾವರ್‍ವಿಂ ಏಕ್ ಬುಧ್ವಂತ್ ವಿಶ್ಲೇಶಣ್ ಕರ್‍ಚಿ ತಾಂಕ್ ಸಾದೊ ವಾಚ್ಪಿ ಜೊಡುನ್ ಘೆತಾ.

ನಿಮಾಣೆಂ ಉತರ್ 

ಉತ್ತೀಮ್ ಕವಿ ಆಮ್ಕಾಂ ಲಾಬಜೆ ಜಾಲ್ಯಾರ್, ಆಮ್ಚೆಲಾಗಿಂ ಉತ್ತೀಮ್ ತಶೆಂ ಬುಧ್ವಂತ್ ವಾಚ್ಪಿ ಆಸಜೆ ಪಡ್ತಾತ್. ಎಕೆ ಭಾಶೆಂತ್ ಚಲ್ಚಿ ವಿಮರ್‍ಶಾಚಿ ಪ್ರಕ್ರಿಯಾಚ್ ತೆ ಭಾಶೆಂತ್ ಆಸ್ಯೆತ್ ಜಾಲ್ಲ್ಯಾ ಬುಧ್ವಂತ್ ವಾಚ್ಪ್ಯಾಂವಿಶಿಂ ಸಾಕ್ಸ್ ದಿತಾ. ಸುಮಾರ್ ವೀಸ್ ವರ್‍ಸಾಂ ಆದಿಂ ಹಾಂವೆಂ ಚಲಯಿಲ್ಲ್ಯಾ ಎಕಾ ಸೊಧಾ ಪ್ರಕಾರ್ ಕಾನಡಿ ಲಿಪಿಂತ್ ಪರ್ಗಟ್ ಜಾಲ್ಲ್ಯಾ ಕೊಂಕಣಿ ಕವಿತಾ ಪುಸ್ತಕಾಂಚೊ ಸಂಕೊ ಸಾತಾಂಕ್ ಮಿಕ್ವನಾತ್‌ಲ್ಲೊ. ಪುಣ್ ಆತಾಂ ಫಕತ್ ವೀಸ್ ವರ್‍ಸಾಂನಿ ಹೊ ಸಂಕೊ ಶೆಂಭರಾಂಕ್ ತೆಂಕ್ಲಾ. ಹರ್‍ಯೆಕ್ ಕವಿ ವಾಚ್ಪ್ಯಾಲಾಗಿಂ ಲಾಗ್ಶಿಲೊ ಸಂಬಂಧ್ ಜೊಡುಂಕ್ ಪ್ರೇತನ್ ಕರುನ್ ಆಸಾ. ಕವಿ ಚಡ್‌ಲ್ಲೆಬರಿ ವೆವೆಗ್ಳ್ಯಾ ಅಭಿವೆಕ್ತಿಚಿಂ ರುಪಾಂ ಬದ್ಲೊನ್ ವೆತಲಿಂ ಆನಿ ವಾಚ್ತಲ್ಯಾಕ್ ತ್ಯಾ ರುಪಾಂನಿ ಆಪ್ಣಾಚ್ಯಾ ಅಸ್ಥಿತ್ವಾಚೊ ಸೊಧ್ ಚಲಂವ್ಕ್ ಸಲೀಸ್ ಜಾತಲೆಂ. ಅಸಲೆ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಚೆ ಚಾಲಿಕ್ ಕಿತ್ಲಿ ಸರಾಯ್ ಲಾಬ್ತಲಿ, ತಿತ್ಲೆ ಆಮ್ಚೆ ವಾಚ್ಪಿ ಚಡ್ತಲೆ.

ವಾಚ್ಪಿ ಚಡಂವ್ಚ್ಯಾ ಶೆವೊಟಾನ್ ಚಲಯಿಲ್ಲ್ಯಾ ಎಕೆ ಚಳುವಳೆಚೊ ಫಳ್ ಜಾವ್ನ್ ಹೆಂ ಪುಸ್ತಕ್ ತುಮ್ಚ್ಯಾ ಹಾತಾಂನಿ ಆಸಾ. ಅಸಲ್ಯಾ ಪುಸ್ತಕಾಂಚೊ ಸಂಕೊ ಚಡೊನ್ ಗೆಲ್ಲ್ಯಾಬರಿ ಆಮ್ಚೆಲಾಗಿಂ ಉತ್ತೀಮ್ ಕವಿಂಚೆಂ ರಾವ್ಳೆರ್ ರುತಾ ಜಾಲಾಂ ಮ್ಹಳ್ಳ್ಯಾಚೆಂ ಆಮ್ಕಾಂ ಧೈರ್ ಮೆಳ್ತಲೆಂ. ನಾಂತರ್ ತಸಲೆಂ ಏಕ್ ಧೈರ್ ಉಚಾರುಂಕ್ ಆಮಿ ಸಕ್ಚೆನಾಂವ್!

- ಮೆಲ್ವಿನ್ ರೊಡ್ರಿಗಸ್

ದುಭಾಯ್

15 ಜುಲಾಯ್ 2005