[Sompadoki-i - 26]  Attvea vollerint konkonni ani amchi khonkli

Sahit okaddemin febrerachea 17-18 tariker goyant don disanchem raxttri-i kareasall asa kel'lem. Tantlo vixoi zaunaslo; ’attvea vollerint/onusuchint konkonni ayil'lea uprantli konkonni porigot’. Tantum moharaxttro toxench golfantlea konkonni vauravixim ek probondh sador korunk mhakai aukas aslo. Punn hangasor vixoi ascho bab bosti vamon xennoi hannim zagoyil'lea vicharancher matso niall korcho.

Bab bosti vamon xennoi konkonnicho bhixmo, ek vekti nhoi to ek somstho, mhojetosolea zaiteank humedichem ttonik, dek ani preronn. Dusrea disachea okherichea porisomvadacho odhyokx zaun mongllur thaun goyam yeun uloyil'lim thoddim utram khonddit zaun gõy matr nhoi, amkam somest konkonni lokan oplea koxedd'dant tillun porot vichar korunk zai aslo vichar.

Bharot somvidanachea attvea vollerint konkonni bhas rig‌l'li 1992 isvechea ogost 20 tariker. Punn konkonni tacheadim soit asli. Faleam kaim ti porot attvea vollerintli kaddli tor‌yi jivo astoli. Hangasor attvi voller/onusuchi mholl'llem fokot ek nib ani kaim thoddeank ek aukas. Goyant konkonni raz‌bhas korcheak goyant chol‌l'li chollvoll, hi bhas her dex‌bhasam poikint ek zaunko‌yi hi chollvoll promuk karonn mholleari chuk zamvchina. Punn fokot amcho konkonni bhas attvea vollerint/onusuchint oyli mhonntoch amchem kam' somplem mhonn chintchebodlak, amchem kam' suru zalem mhonn chint‌l'lem tor bhouxa konkonni az veglleach sthorar asti. Thoddea songtencher tor‌yi omi attovo korchi gorz asa.

Konkonni potrikodhyom' suru zal'lench moharaxttront (1889 isvent punnent suru zaun uprant mumboi (toullchem bombe) ayil'lem potrikodhyom'), uprant konkonni chollvollecho mullavo vaur soit suru zal'lo mumbomyt. Tea prokar az mumboyant sahit okaddemich asunk zai asli, konkonni bhounam asunk zai aslem, iskolamni konkonni xikunk aukas asazoi aslo, kolejimni/yunivorsittimni soit konkonnint podvi, podyut'tor toxench sonxodhonam cholunk zai aslem. Inglixant ek sobhit sangnni oxi asa; 'If wishes were horses then beggars might ride’, punn durbhag‌ponnan hem kitench mumboyant na. Sogllem soddeam, konkonnicho buk porgottlear to ghemvchi ek loibreri va somstho az mumboyant na. Az ami konkonni panch lipiamni, chear rajeamni, kaim pon'nas/challisamvoir somudai/boli uloita mhonnun vedicher sangtamv punn vedisokla aminch ekameka porki. Amkam ozun ekameka chyure korunk lipi/boli/zat/dhorm'/pranty nibam zai.

Konkonnint ek sobhit sangnni oxi asa; ’moddvollachem moddem bhair dourtana kollta’; hacho motlob oso asa; heranchi mustaiki nhesun souy zal'lo moddvoll jednam mortana oplem mholl'llem vostur kitench nastana udemvchi ghoddi. Hangasor hi sangnni kiteak mhollear, konkonni prokaxokanchi porigot soit ekavatten toxich zalea.

Panch lipiank sod'deak boglen douream, ek lipi gheveam; nagori lipi. Atam nagori lipint soit buk porgott kelear, goyant ami bhaile. Dekun amche buk tim ghenant. Mongllurant vixvo konkonni kendr thodde buk molak gheta, ani kornattok konkonni sahit okaddemi don hozar rupoi molache buk gheta soddleat her kosoloch thenko konkonni bukank na. Eka vatten unne zaun ayil'le vachpi, onyeka vatten choddun ayil'lem chhapeaiem ani kagdachim molam hea porigotent khorench zaun rogtacho gham' haddoitat. Atam tuminch chinta ani sanga - konkonni bhas/sahit koxi fulteli? hea porigotent goyam bhair konkonni buk porgott'teleank ’pixe’ nastana oni kitem mhonnyet? vedicher sorvank ami vonttachi seva (Lip Service) diun, hokigotent konnak konkonnichem poddon gelam mholl'llem poilem soval.

Bosti maman khorench konkonni monxachea svabhimanak zagoilam. Atam ’oplea svotachea auyk axromant lottunk pattim soranaschea lokak, auy‌bhaxecho husko yetolo tor‌yi koso?’ mholl'llem onyek soval. Punn svabhiman mholl'llo aslear, opunn ek konkonni, dekun oplea auy‌bhaxek kitem tor‌yi denngi diunko zai mholl'llo monobhavo motint dhorun to vaur korunk bosti mamachem uloup khonddit eka ritichem preronn labhlem mhonncheak sogllea holant bhor‌l'lea lokanchea tonddamni podd‌l'lim bigam polletananch sustotalem.

Ho somosso goyam ani goyam bhaileancho nhoi. Amchea koxedd'da ani amchea chintpamodhlea tofautacho. Jednam ami amchea koxedd'dalagim pramannik zaun namv tednam konnem kitem keleari tem fatracher vot‌l'lea udkaporim. Hem chintop ami chintchem bhovo gorjechem. Bosti mam' prayen 80 utorla zauyet punn spiritan ani konkonni mogant to ozun tornatto. Tachesovem thoddoch vell khorchilear opxench konkonnikhatir kitem tor‌yi korizai mholl'llem preronn yeta mhonncheak hamv‌ch gouai.

Don disancho raxttri-i porisomvad zalo, hantum sador zal'lim borpam/probondh bukarupar porgottchi yeuzonn sahit okaddemin yedoll‌ch ghalea. Punn konkonnik novo jivo dimvcheak itlench pauta? him sovalam ami konnak‌yi nhoi, amkanch vicharlear ani tachi zovab amchea koxedd'dant till'llear kollta. Bakichi sorv gouz.

- Vol'li Kvaddros [Febrer, 2019]