दुस्रे दीस साकाळीं इक्रा वोरांचेर मोनजिञर ब्लेस मेर्डितान रोमा थावन केलबरिया कुशीक पयण सुरू केलें. ताचे मुकार धा वोरांचे पयण आसुल्लें. पवित्र श्हेराक भेट दीवन पाटीं पर्तोंच्या यात्रिकां थावन रैल भरोन वोमतोतालें. मेर्डीत एका मोट्या मानेसतिणी आनी पयणा लांबायकी पेकेटी थावन अवाजा सवें पेप्पर मिंटां चिंवोन आसलेल्या एका काळ्या पाद्री मधें चिडकाल्लो. ताची मुकली बसका एका नाडाच्या जोड्यान आनी तांच्या चोवग भुर्ग्यांनी आक्रमण केल्ली. डब्ब्यांतलीं सक्कड जनेलां धांप‌ल्लीं. मेर्डितान ब्रिवियरी उग्ती करून चीत दीवन वाचुंक प्रयतन केलें. पूण भितेर‍लें हून वारें, रैलाचो निरंतर अवाज आनी भुर्ग्यांच्या किंक्राटे वर्वीं ताका तकली फडोंक सुरू जाली. ब्रिवियरी धांपून तो उटलो आनी दारा सर्शीं वचोन भायली सोबाय च्याकोंक लागलो.

सगळ्यानीं पाचवें दिसतालें. भुंयचेर चलयिल्ल्या निरंतर अत्त्याचाराचे कूर‍हू पाचव्या तणान लिपयिल्ले. रोमाच्या पुरातन विल्लांचेर आनी कालव्यांचेर‌यी पाचवी पाज मांड‌ल्ली. हेणेंची भुंय थकोन गेल्ली. तिचे गुडे झरोन गेल्ले, रानां ध्वंस जाल्लीं आनी न्हंयो सुकोन गेल्ल्यो. तरी हऱ्येका वर्सा, ह्याच वेळार भुंय पाचवें न्हेसच्या काऱ्यांत जैत व्हर‍ताली.

ताचे बरिंच भितेर‍ल्या सिगारांच्या धुंवराक, हून तशें मेळ्या वार‍याक उब्देस भगून भायर आयलेल्यांचेर ताणे दीश्ट व्हेली. बोटाचेर पर्जळची मुदी घाल्लो नेपल्साचो वेपारी, दाट मोचे आनी गळ्याक ’लैका’ केमरा उमकाळायिल्लो जर्मन प्रवासी, सुंदर वदनाचो अमेरिकन विद्यार्थी, आनी एक स्थळीय तर्नाटें जोडें ताच्या नद्रेक सांपाडलें.

मेर्डिताची दीश्ट वोड‌ल्ल्या तर्नाट्या जोड्यांतलो तर्नाटो तेनकाचो रयत जावनासोन, ताका पर्जळचे दोळे आनी उटोन दिसचे घट‌मूट बावळे आसुल्ले. चेडूं चिक्के मटवें आसोन पेंकाट रूंद आसुल्लें. मटव्या गळ्याची ब्लावज ताचीं उभार स्तनां नियंत्रणार धवरुंक कषटाताली. तांचे शिवाय भंवतिल्यांक तीं विस्राल्लीं. रैलाच्या धलवणेक तीं यी धल्तालीं. तर्नाट्याच्या तोंडार संसार जीक‌ल्या कोंबल्याचो जिनोस उटोन दिसतालो तर, चलियेच्या तोंडार तृप्ती निशेताली.

तांका पळेवन मेर्डीत चिक्के अस्वस्थ जालो. देव शासतिरांतलें विवरण आनी अपरूब कुम्सारिंत आयकाल्लें सोडल्यार मोग म्हळ्ळो सब्द ताच्या जिणियेंत अपरिचीत जावनासलो. काडदिनाल मारोट्टान सांग‌ल्लें खरें म्हणोन ताका भगलें: तो म्हनशा कुटमा थावन बोव पयस आसुल्लो.

ताच्या पोटाच्या गूंडाये थावन हळू दूक सुरू जाली. थोडो विशेव घेंवचे खातीर तो आपल्या बसकेक पाटीं पर्तालो. थैं काळ्या पाद्रीन सेर्मांव सुरू केल्लो:

..... निजायकी आमचे पापासायब भागेवंत‌च म्हणाजाय. सां. पेद्रुच्या बासिलिकांत ते म्हाका लागोन्ंच आस‌ल्ले बरीं रावोन आसले. तांचे थावन भायर सर‍ची ती दैवीक सकत कोणाकी पार्किव्येती. रोमा पवित्र श्हेर म्हणोन वोलायिल्ल्यांची जाण्वाय निजायकी होगळिकेक पात्र जावनासा. पूण एक उगडास धवरा, इगर्ज‌मातेचे सक्कड सांत रोमांत नांत. आमच्या ल्हान प्रांतांती अधिकृत न्हय तरी एकलो खरो सांत आसा.

मेर्डितान दोळे धांप‌ल्ले तरी तो तक्षण जागृत जालो.

.॒ ताका अल्तारिचो मान फावो करुंक तयाराय चलोन आसा. ताचें नांव जियाकोमो नेरोन. तुमीं आयकालां जावंक पुरो. ताची जिणिंच विचित्र आनी अज्यापी. तो खंय थावन आयिल्लो म्हण कोणी नेणांत. पूण एक दीस देवान्ंच ताका धाडलो म्हळ्ळे बरीं तो हळ्ळेक प्रवेश जालो. स्व-हातांनी ताणे आश्रम बांधलें. मागण्यांत आनी लोकाचे सेवेंत ताणे वेळ खर्चिलो. झजा नंतर कोम्युनिसतानीं ताका जिवेशीं मार‍लो. भावाडता खातीर तो माडतीर मेलो. तो सर‍ल्या नंतर ताच्या नांवी अज्यापां पाटल्यान अज्यापां घडोन आसात.

मेर्डितान दोळे उघडले आनी मुग्धतेन विचार‍लें:

फादर, तुमीं ताका वळकातेल्यात‌गी?

काळ्या पाद्रीन मेर्डिता हेवशीं एक दुबावी नदर मार‍ली.

व्हय. पूण वयुक्तीक थरान न्हय. ताचे विश्यांत हांव मसतू जाणा. हांव ताच्या सेजारा कोसेंजी दियेसेजिचो

देव बरें करूं फादर. म्हणोन मेर्डितान पर्त्यान दोळे धांपले. काळो पाद्री आपले बसकेर अस्वस्थेन हुळवुळोंक लागलो. पूण मेर्डिताक कसलोच पश्चात्ताप भगलो ना. कोणेंय देव शासतिराच्या शयलेर उलंवचें ताका बरें लागानातलें. देवाच्या उत्रानीं आनी तर्कान बांधून हाडलेल्या इगर्ज‌मातेच्या तत्वांक थोड्यानीं पेप्पर‌मिंट भक्तेक देंवयिल्लें. आधुनीक काळाच्या सामाजीक आनी नैतीक समस्यांक परिहार सोदच्या वर‍नी भवाडत, भक्त म्हळ्ळी ससार वाट थोड्या आळशी पाद्रिनीं धर‌ल्ली. त्या देकून सामान्य लोकाक भयानक जावनासचें मरण, दूक, पाशांव आनी मेल्ल्या नंतर‌च्या मिसतेराक फूड करुंक आयदावीण लोट‌ल्ले बरीं म्हणोन मेर्डिताक भग्तालें.

थोड्या वेळाक विचलीत जाल्लो काळो पाद्री आपल्या सभिकांक सोडुंक तयार नातलो. ताणे मेर्डिताच्या दोंपराचेर कुट्टिलें.

मोन्सिज्ञोर, तुमीं रोमाचे म्हण दिसता?

व्हय. मेर्डितान मटवी जाप दिली.

इतालियन?

न्हय. इंगलीश.

ओह, वातिकानाक आयलेलो यात्रीक?

ना. हांव वातिकनांत काम कर‍तां.

काळो पाद्री ताका भावा परीं पळेवन हासलो. तूं अदृषट‌वंत‌च म्हणाजे! तुमीं सांतांचे मोव गादे कोसताना, आमीं हळ्ळेंतले फात्राळ जागे कोसून आसांव!

हांव कसलेंच कोसतेत ना. मेर्डिताच्या ताळ्यांत तिरसकार भर‌ल्लो. रोम; प्यारीस, लंडन आनी बरलिना बरिंच एक सामान्य श्हेर. सांतांचे श्हेर न्हय. रोम इतल्या सुव्यवसतीत रितीन चल्ता कित्याक म्हळ्यार: तें क्रिसतांव‌पणाचें केंद्र जावनासले वर्वीं. पापा, तें सुव्यवसतीत थरान चलाजे म्हण चिंता.

काळ्या पाद्रीन विषय बदली केलो. तूं म्हजें कुतूहल उसकावन आसाय मोन्सिज्ञोर! तो म्हणालो. तुका म्हजे प्रास चड अनभोग आसा तें खरें. पूण तूं कितेंय म्हण, हळ्ळेचो परिसर एकल्याक सांतिपणाक वोडता जाल्यार, श्हेर लौकीक जिण्ये कुशीक लोटता! तुजी अबिपराय कितें?

मेर्डितान निरुत्साहान जाप दिली.

म्हजा अनभोगा फर्माणे, सांत आमीं निरीक्षण करिनासल्या जाग्यानीं तशें काळार उदेल्यात.

सार्कें सांगलेंय! काळो पाद्री उदगारलो. हें, आमच्या देवाच्या सेवकाक, जियाकोमो नेरोनाक शेंबर ठक्के लागू जाता. तो जियेल्लो गांव, जिमेल्लो देयी मोंती विशीं तुमीं जणांत‌वे मोन्सिज्ञोर?

एदोळ ना.

जियेल्लो देयी मोंती एका पर्वताच्यो दोन तकल्यो. एक तकली जिमेल्लो मैनोर. बोव दुरबळी. दुस्री, जिमेल्लो म्यागियोर. चिक्के आधुनीक. आमच्या प्रांतांत जियाकोमो नेरोनाक मान लाबता पऱ्यांत ह्या हळ्ळेंक कोण्ंच वळकानातले.

उपरांत?

उपरांत?... उपरांत एक विचित्र गजाल घडली. जियाकोमो, जिमेल्लो मैनोरांत जियेल्लो आनी वावूर‍लोल्लो. ह्याच हळ्ळेंत ताका घात केल्लो आनी जिवेशीं मार‌ल्लें. जिमेल्लो म्यागियोरांत एका ग्रोट्ट्या लाग्गीं ताका निकेपिलें. त्या’प्रांत जिमेल्लो मैनोर दुबळिकायेन बुडोन वेताना, जिमेल्लो म्यगियोर सुद्रोन आयलें. थैं आतां एक नवी इगर्ज, आस्पत्र आनी यात्रिकां लागोन एक धर्म‌शाळ बांधलां. हें देवाचें कृत्यें. घात केल्ल्यांक लात, सासणाचो आस्रो दिल्ल्यांक पुरसकार!

ग्रेसत‌काय दैवीक पुरसकाराचो गूर्त म्हणोंक जायना. मेर्डितान म्हळें. जिमेल्लो म्यागियोराच्या अभिवृद्धेक थैंचो मेयर, नागरीक तशें फिर्गज पाद्रियी कारण जावनास्येत.

काळो पाद्री बोबाटलो:

तुजें विशलेषण चड जालें मोन्सिज्ञोर!! हें सगळें देवोत म्हनशानीं वरवन तीर्प दिलां!

अंवसराचे निर्णय हांव मांदिना. मेर्डितान सांगलें. भवाडत्यांची अभिपराय विचार‍न सांत करिनांत. त्या लागून इगर्ज‌मातेचे कठीण नेम आसात. त्या देकून जियाकोमो नेरोनाचे तनकेक म्हाका भवाडताचो प्रेरक जावन नेम्ला. त्या लागोन हांव भायर सर‍लां. तुजे लाग्गीं कसल्योय वयुक्तीक रुज्वाती आसल्यार, हांव आयकोंक खुशी व्हर‍तां.

काळो पाद्री पयलें नार्गालो. उपरांत अपूण नेणा म्हणालो. रैल फोर्मियो निलधाणांत थांबताना तो देंवोन गेलो. रैलाक हांगा वीस मिनुटांची थांबणी आसुल्ली. मेर्डिताक पांय सदीळ करुंक आनी आपल्या नडत्या वयर लज फावोंक संद्राप मेळ्ळो. ताणे तनकी करुंक आयिल्ल्या वेक्ती विशीं जाणकारी जोडचो प्रथम अवकास होगडावन घेत‌ल्लो.

फ्ल्याट‌फोर्माचेर पासायो मारित्त तो अपणा थैं कितें ऊण आसा म्हण चिंतुंक पडलो. तो जणा’स्लो, दुस्रे पाद्री रयतांच्या ज्हेवणा मेजार‌गी, व कुल्कारांच्या कुजनानीं एक कोप वायन पियेताना समजणी तशें अनभोग जोडताले. ते मासळे मार्केटिंतली फोकणां तशेंच काडदिनालाच्या मेजा वयलें गंबीर उलवणे जिरवंक सक्ताले. तेवी आदर्श याजक‌च. तांचे आनी अपणा मधें कितें वेत्यास? पाशांव. अशें काडिनाल मारोट्टान म्हळ्ळें. दूसऱ्यांची दूक अनभोग कर‍ची आनी संतोसांत वांटेली जांवची सकत. जेजू क्रिसत पात्क्यां मधें, वेभिचारिणीं सांगाता जेव‌ल्लो, वायन पियेल्लो. पूण ताचो याजक, मोनिज्ञोर ब्लेस मेर्डीत म्हनशा कुळाक पाट करून ताच्या ग्रंथांची, फायलांची धूळ उस्वासतालो. आतांय तो एक्सुरोच आसुल्लो आनी मरण ताच्या पोटांत वाडोन्ंच आसुल्लें.

गार्डान विशील फुंक्ताना ब्लेस मेर्डीत हळू वयर चडलो.

Ovosvor 5

.॒ taka oltaricho man favo korunk toyarai cholon asa. Tachem namv jiakomo neron. Tumim aikalam zaunko puro. Tachi jinninch vichitr ani ojeapi. To khoim thaun ayil'lo mhonn konni nennant. Punn ek dis devan'nch taka dhaddlo mholl'lle borim to holl'llek provex zalo. Svo-hatamni tanne axrom' bandhlem. Magnneant ani lokache sevent tanne vell khorchilo. Zhoza nontor komyunistanim taka jivexim mar‍lo. Bhavaddta khatir to maddtir melo. To sor‍lea nontor tachea namvi ojeapam pattlean ojeapam ghoddon asat.